Museon-Omniversum dak met zonnepanelen
Weekvisie

Vulseizoen van start zonder incentive om te vullen

3 april 2026 door Redactie Eneco
De gasmarkt start het vulseizoen met extreem lage voorraden, wat vooral een prijsrisico is en geen direct leveringsrisico. Leveringszekerheid hangt af van piekcapaciteit én voldoende volume, waarbij het kabinet inzet op 80% gevulde gasbergingen richting komende winter. Om te vullen moet Europa de stevige concurrentie om LNG met Azië aangaan. Aanhoudende geopolitieke spanningen in het Midden-Oosten vormen hierbij een risico. Geopolitiek en spreads blijven daarmee de toon zetten voor de markten.

Samenvatting

  • Nederlandse voorraden voor 4,5% gevuld bij start vulseizoen
  • Nog geen incentive om voorraden te vullen door Zomer-26/Winter-26-spread
  • Trump hint op einde oorlog, maar onzekerheid overheerst
  • Milde weersvoorspellingen voor aankomende week

Leveringszekerheid afhankelijk van twee factoren

De Nederlandse gasbergingen zijn momenteel voor minder dan 5% gevuld en gisteren, op woensdag 1 april, is het vulseizoen weer begonnen. Lege voorraden in het voorjaar zijn niet direct een risico voor de leveringszekerheid in de eerstvolgende winter, maar eerder een prijsindicator. Partijen die de voorraden vullen reageren op marktsignalen, zoals vraag, prijs en geopolitiek. De overheid kan vervolgens ingrijpen als de markt niet snel genoeg reageert, waardoor de leveringszekerheid en betaalbaarheid in het geding zouden kunnen komen.

Bij leveringszekerheid spelen twee factoren een rol: (1) de beschikbare capaciteit om op extreem koude dagen voldoende gas te kunnen leveren, en (2) het totale volume gas dat nodig is om de winter door te komen. De leveringscapaciteit op piekdagen wordt niet beïnvloed door hoe vol of leeg de voorraden zijn. Voor het volume geldt dat een vulniveau van 71 TWh volstaat om een gemiddelde winter door te komen. Dit staat gelijk aan een vulgraad van zo’n 50%. Desondanks dient er ook rekening te worden gehouden met extreem koude winters. Voor aankomende winter heeft het kabinet een vuldoel gesteld van 115 TWh op 1 november 2026, wat gelijkstaat aan 80%. Dit zou voldoende zijn om de koudste winter van de afgelopen dertig jaar, de winter van 1995/1996, door te komen.

Aanvoer van LNG

Om tot een vulgraad van 80% te komen zal er met Azië geconcurreerd moeten worden om voldoende LNG aan te trekken, zeker nu Azië een deel van zijn volumes niet meer uit het Midden-Oosten kan halen. Op dit moment is de spread tussen de TTF en EAX in het nadeel van Europa, waardoor schepen vaker kiezen voor de route naar Azië. Daar komt bij dat een cycloon eind vorige week de gasproductie van twee belangrijke LNG-installaties in Australië verstoorde, samen goed voor 5% van het mondiale LNG-aanbod. Aangezien veel van het Australische LNG ook naar Azië gaat, werd de markt daar krapper en steeg de prijs. Berichtgeving over het heropstarten van de installaties had een lichte neerwaartse druk op de prijzen, maar de spread tussen de TTF en EAX is beduidend groter dan een week geleden. De aanvoer van LNG naar Europa is nog steeds aanzienlijk, maar er zullen forse hoeveelheden LNG naar Europa moeten blijven komen om de voorraden weer te vullen.

Ontwikkelingen Midden-Oosten

President Trump heeft aangegeven dat hij verwacht dat de oorlog binnen twee tot drie weken voorbij is. Dit positieve sentiment was op woensdag 1 april direct in de termijnprijzen terug te zien, want de frontmaand opende zo’n 5% lager. Dat terwijl de prijzen op 31 maart al substantieel waren gedaald naar niveaus van voor de aanvallen op Qatar. Zo sloot het Mei 26-contract op 31 maart op 49,6 ect/m3, het laagste niveau sinds 16 maart.

Dit lijkt echter niet te betekenen dat de oorlog ook daadwerkelijk stopt: ondertussen is de VS namelijk troepen aan het opbouwen in het Midden-Oosten en dreigt het met een grondoffensief. Eén van de mogelijke doelen is het innemen van het eiland Kharg, waar 2% van het mondiale olieaanbod vandaan komt. Ook heeft Trump aangegeven dat landen die olie, gas of andere grondstoffen of producten willen die door de Straat van Hormuz moeten, deze zelf moeten halen. De Verenigde Arabische Emiraten reageerden met de mededeling dat het bereid is de VS te helpen om de Straat van Hormuz te openen, ook als daar geweld voor nodig is. Verder werd duidelijk dat er vandaag, op 2 april, een top zal plaatsvinden tussen 35 landen (zonder de VS en Iran) om te praten over hoe de door Iran grotendeels afgesloten zeestraat weer open kan. Kortom, er zijn nog vele risico’s die een einde van de oorlog op de korte termijn in de weg zouden kunnen zitten.

Zijwaartse handelsbeweging in termijnprijzen

Ondanks alle dreigingen lieten de termijnprijzen voor gas afgelopen week grotendeels een zijwaartse beweging zien, totdat op dinsdag 31 maart een daling werd ingezet, veroorzaakt door milde weersvoorspellingen en een potentieel einde van de oorlog. Geopolitieke onzekerheid blijft echter dominant in de prijsbepaling en dit zal voorlopig zo blijven. De spread tussen Zomer-26 en Winter-26 flipte afgelopen dagen regelmatig van positief naar negatief en weer terug. Hierdoor ontbreekt op dit moment een incentive om de gasvoorraden te gaan vullen. Ook de termijnprijzen voor elektriciteit lieten voor de meeste termijnen een zijwaartse handelsbeweging zien, tot 31 maart.

Kosten CO2-emissierechten omhoog

Vorige week stabiliseerde de markt toen bleek dat er op dit moment geen extra emissierechten aan de markt toegevoegd gaan worden. De herziene wetgeving wordt naar verwachting binnen enkele weken gepresenteerd. Onder andere door het uitstellen van de datum waarop de wetgeving gepresenteerd zou w orden, zijn de prijzen gestaag opgelopen naar zo’n 74,5 euro/ton, ten opzichte van 71,5 euro/ton op 27 maart.

Vooruitblik

De kortetermijnprijzen zullen sterk afhankelijk blijven van geopolitiek, waarbij de situatie in het Midden-Oosten en de TTF-EAX-spread belangrijk zijn om in de gaten te houden. Aankomende week lijken de temperaturen iets op te lopen en wordt het droger, zonniger en is er ook meer kans op wind. Wellicht zorgt dit voor lage EPEX-prijzen overdag en is de vraag naar gas lager, waardoor het vullen van de bergingen kan beginnen.

Meld u aan voor de weekvisie

Altijd op de hoogte zijn van de nieuwste ontwikkelingen op de energiemarkt? Iedere week geven onze energie-experts een update van de actuele ontwikkelingen in de energiemarkt.