Ondernemersvragen, Slimme Energiesturing
Olympic Training Centre Papendal: ‘Hoe bouw je met slimme stappen aan duurzame energie?’
17 februari 2026 door Redactie EnecoVerduurzaming is geen sprint, maar een langeafstandswedstrijd. Die filosofie past perfect bij Olympic Training Centre Papendal, waar al bijna twintig jaar planmatig wordt gewerkt aan een duurzaam energiesysteem. Directeur Jochem Schellens legt uit hoe je met heldere doelen en de juiste partner stap voor stap je energiehuishouding transformeert.
Topsportmentaliteit toegepast op verduurzaming
Wie Papendal zegt, zegt topsport. Het nationale sportcentrum is de plek waar dagelijks honderden topsporters trainen voor internationale toernooien en de Olympische Spelen. Maar op de 175 hectare gebeurt nog iets anders: systematische verduurzaming met dezelfde discipline als een topsportprogramma. ‘Papendal werd rond 2000 volledig vernieuwd’, vertelt directeur Jochem Schellens. ‘Daarbij wisten we één ding zeker: zetten we alleen nieuwe hallen neer, dan hebben we over twintig jaar weer hetzelfde probleem. Het moest ook duurzaam zijn.’ Die keuze werd mede ingegeven door de ligging in een Natura 2000-gebied. ‘In 2005 voelde duurzaamheid nog als een verplichting, nu is het gewoon onderdeel van hoe wij werken’, zegt Jochem. ‘Je bouwt stap voor stap. Met een duidelijke strategie, de juiste begeleiding en een duidelijk doel voor ogen. Verduurzamen kost immers tijd.’
Warmte-koudeopslag als strategische wegenkaart
Een van de belangrijkste beslissingen was in 2005 de aanleg van een warmte-koudeopslag (WKO), in 2012 operationeel. ‘Dat is een flinke investering’, beaamt Jochem. ‘Maar het is ook een afslag die je neemt: kies je hiervoor, dan bouw je al je verdere energiebeleid daaromheen.’ Samen met strategisch partner Eneco werd bepaald in welke volgorde gebouwen werden aangesloten. ‘Keuzes waar wij niet vanzelfsprekend aan hadden gedacht, maar die achteraf veel effect bleken te hebben.’ Het resultaat: circa 70% minder gasverbruik dan vijftien jaar geleden. ‘Voor een sportcentrum is dat substantieel. In 2030 willen we volledig gasloos zijn.’Van verbruiker naar energieregisseur
Vanaf de WKO werd de samenwerking met Eneco intensiever. ‘Eneco is niet alleen onze leverancier, maar vooral meedenkende partner’, vertelt Jochem. ‘Alles wat daarna kwam – 3.500 zonnepanelen, 71 laadpunten, optimalisatie van installaties – hebben we gezamenlijk ontwikkeld.’ Die samenwerking veranderde ook Papendals rol: van energieverbruiker naar regisseur van de eigen energiehuishouding. ‘We zijn ons veel bewuster geworden van hoe energie wordt opgewekt, verbruikt en gestuurd. Niet als los onderdeel, maar als integraal onderdeel van onze bedrijfsvoering.’“We triggeren elkaar. Wij met onze ambities, Eneco met hun technische kennis.”- Jochem Schellens, directeur Olympic Training Centre Papendal
Slimme keuzes in timing en schaal
Die strategische benadering blijkt bij elke nieuwe stap. Het laadplein groeide van twaalf naar 59 punten, waardoor Papendal nu 71 laadpunten heeft. ‘We hadden overal losse laadpalen kunnen plaatsen. Maar concentreren is slimmer: overzichtelijker, makkelijker te onderhouden en beter te koppelen aan onze eigen energieopwekking’, legt Jochem uit. Samen met Eneco werd gekeken naar timing en schaal. ‘De laadcapaciteit van nu is totaal niet te vergelijken met vijf jaar geleden. Door ontwikkelingen samen te volgen, voorkom je dat je te klein of juist te groot investeert.’
Eneco verlicht
Met hun expertise in energieopslag en slimme sturing adviseert Eneco over hoe Papendal optimaal kan omgaan met netcongestie en piekbelasting. De plannen voor een batterij nemen steeds concretere vormen aan. ‘Met die batterij kunnen we ons terrein beter in balans brengen en binnen de bestaande netaansluiting blijven groeien’, vertelt Jochem. Eneco’s kennis van slimme energiesturing maakt het verschil: ‘Voeg je slimme sturing toe aan een batterij, dan kun je je eigen opgewekte stroom veel slimmer inzetten.’ Kennis die essentieel is om de juiste keuzes te maken in een complex energielandschap.
Bewustwording als eerste stap
Voor andere ondernemers heeft Jochem concrete adviezen: ‘Weet wat je verbruikt. Bewustwording is stap één. Daarna kun je kijken naar relatief eenvoudige maatregelen die meteen effect hebben.’ Voor grotere stappen is een strategische partner essentieel. ‘Zo’n WKO of batterij vraagt om visie, kennis en vertrouwen. Eneco denkt en werkt met ons mee vanuit onze langetermijndoelstellingen, met kennis van wat technisch mogelijk is én concrete oplossingen om die ambities waar te maken.’ Het resultaat gaat verder dan losse projecten: ‘We triggeren elkaar. Wij met onze ambities, Eneco met hun technische kennis. Zo blijf je vooruitdenken.’Dit is een individuele ervaring en resultaten kunnen per situatie verschillen.
